Flying Dutchman araştırma merkezi, dev bir araştırmayla daha karşınızda. Şu okumaya başladığınız yazıyı hala yazmamış olsam, Fırat beni blogtan atabilirdi. Yapar yapmayacağı şey değil. Bundan birkaç hafta önce (daha mı fazlaydı yoksa?), yine böyle Glamour dergisi ödülüne oynadığımız bir vakitte, Türkiye liglerindeki logolara bakmaya başladık. (Bunu söylemişken öncelikle başlamakta olduğumuz yazı serisine kaynaklık edecek siteleri belirtelim. Türkiye internetinin en büyük futbol adamlarından sevgili Erdinç Sivritepe'nin sitesinde Mehmet İmamoğlu tarafından hazırlanan Turkish Logos bölümü ve Amatorfutbol.org sitesi altındaki logolar bölümü bize çok yardımcı olmuştur, teşekkür ederiz.)
Bu, tamamen subjektif araştırmayı yaparken Türkiye liglerindeki (Süperlig, 1. Lig, 2. Lig, 3. Lig ve bazı amatör takımlar) 175 logoyu inceledik. İncelerken, kah güldük, kah "bu ne lan" dedik, şehrin sosyolojik yapısını, ünlülerini, mekanlarını araştırdık. Ortaya da şu anda birincisini okuyacağınız 4-5 adımlık bir seri çıktı. Yine küçük bir şey hatırlatalım. Elbette ki her takımın logosu, anısı, tarihi olan kendine has kutsal şeyler. Amacımız asla bunlarla dalga geçmek değil. Sadece memleketteki 175 logonun hangi ortak paydalarda toplandığını ve hiçbir kötü niyet olmadan dışarıdan bakıldığında gözüken komik şeyleri aktarmak istedik.
Evet efendim. Serimize nebatatla başlıyoruz. Takımların kentlerine özgü meyvelerini, sebzelerini logolarına taşımalarını sırasıyla inceleyeceğiz. Her ne kadar bitki başlığında toplasak da yine de doğrudan yenilip içilmeyen nebatatı (pamuk, ağaç, başak, gül vs) listeye katmadık, iştah açıcı logoları tercih ettik.. Başlayalım artık yeter bu kadar giriş. Buyrun efendim, ağzınıza layık logolar!
ÜZÜM BAĞLARI
En sevdiğim meyvelerden birisidir üzüm. Tabi çekirdeksiz olacak. "Abla, çekirdeksiz! İzmir bunlar" diye bağırıyorsa pazarcı, annem yaklaşır, şöyle bir süzerdi. "Tatlı bunlar değil mi?" sorusuna da pazarcının "yok abla çok ekşi" dediği pek görülmemiştir, ama klişedir işte bu soru. Anne sormadan, pazarcı cevaplamadan edemez. Neticesinde soframızın süsü üzüm, yaz boyu masadaki yerini alır. Wikipedia'daki bilgiye göre Türkiye, üzüm üretimi bakımından dünyada altıncı sırada gelmekteymiş. Eh üzümün de Türkiye'deki anavatanı malum; Ege.
İzmir takımları arasında üzümü logosuna ekleme şerefi Buca'dadır. Bucaspor'un sarı-lacivert logosunda bir salkım üzüm yaprağıyla birlikte yer alıyor. İzmir'de başka üzümlü logo yoktur ama komşu Manisa'nın şehrinin logosunda yer alır üzüm, hem de iki salkım. Maalesef, en başarısız logolardan birisi olarak gösterebileceğimiz Manisaspor'un logosu çirkin bir MS birleşimi ve gereksiz bir futbol topuyla tamamlanır.
İzmir'le Manisa'yla üçgen yapan bir konumda yer alan Turgutluspor da logosunda üzüme geniş yer verir. Logonun bir yanında salkım üzüm, öte yanında da asma yaprağı yer alır. Yine de verdikleri mesajın yeterli olmadığına kaanat etmiş olacaklar ki, ortadaki yazının üzerinde bir de tuğla resmi vardır. Bu da ilçenin tuğla-kiremit fabrikası zenginliğine ithaftır.
Dördüncü takımı anlamak için ise Ege'den epeyce uzaklaşmak gerekiyor. Diyarbakır'a bağlı ilçelerden Bağlar Belediyesi'nin takımı Bağlar Vuralspor da logosunda bir salkım üzüme yer vermektedir. Üzüm bağlarıyla ünlü beldenin 3. ligde yer alan takımının logosundaki üzümler diğerlerine göre daha sıktır.
ÇAY
Gözümüzün en çok alıştığı logolardan birisi belki. Türkiye'de çay denince akla Rize gelir. Doğal olarak da şehrin futbol simgelerinde de bundan uzaklaşılması beklenemez. Şehrin esas takımı Çaykur Rizespor'un da, amatör küme takımlarından Çaykurspor'un da logosunda çay yaprağı vardır.
KARPUZ
Biz çocukken iyi karpuzun adı Diyarbakır'dı arkadaş. Pazardan manavdan alırken Diyarbakırlısı makbuldü. Biz de Doğunun Paris'ini karpuzuyla tanıdık. Şimdilerde ise her yerde Adana karpuzları var. Ne olursa olsun, tarihe kazınan gerçekler silinemez. Diyarbakırspor'un logosu da buna işaret olarak kalacak. Bence ülkedeki en güzel logo tasarımlarından birisi Diyarbakırspor'unki. Şehrin simgesi olan surları da, meyvesi karpuzu da içinde barındıran logo listemizin en başarılı uygulamalarından biri olarak yerini alıyor.
ELMA
Elma deyince akla Amasya geliyor, normal olarak. Gelgelelim Amasya değil burada bahsedeceğimiz logo. Isparta'nın Eğirdir ilçesi elmayı logosuna yediren takımın memleketi.. Amatör kümede mücadele eden Eğirdir Belediyespor, futbol yanında, voleybol, yelken, dağcılık, kayakçılık ve triatlon branşlarında da faaliyet gösteriyor. Eğirdir elması nasıl bilmem ama, logoda aslanlar, kale, elma vs derken kaybolmamak elde değil, bunu söyleyebilirim.
ANTEP FISTIĞI ve BAKLAVA
Gaziantepspor'un logosunda şehrin harika yemek kültürüne ait izler göremiyorsunuz. Gerçi hep merak etmişimdir, o kartalın (kartal o kuş değil mi?) arkasındaki baklava dilimleri baklayava mı işaret diye ama, cevabını henüz bulabilmiş değilim. Gaziantep'in diğer takımı Büyükşehir Belediyespor ise, aksine her şeyi eklemiş logoya. 6 Antep fıstığı var logoda ve tabi baklavalar! Yeme de yanında yat.
FINDIK
Eh bunu anlamak için öyle çok büyük araştırmacı olmaya gerek yoktu aslında. Türkiye dünyanın en büyük fındık kaynaklarından birisi. Fındığın Türkiye'deki merkezi de Ordu-Giresun. Her konumda rekabeti olan iki şehir şu aralar BankAsya 1. Lig'de de rakipler. Logolarında tarladan toplanmış haliyle kullanılıyor fındık. İkisinde de aynı renkle, ama duruşları farklı. Giresunspor rengi de fındığın yeşilinden alıp formasında taşıyor. Orduspor ise Mor-Beyaz renklerle sahada. Doğu Karadeniz'in bu şirin iki şehrinin logoları da sade hatları ve net anlamıyla öne çıkıyor. Fındığı da çok severim bu arada bunu da belirteyim.
KİRAZ
Pek çok belediye takımında olduğu gibi Körfez Belediyespor'da da logo oluşturulurken fazla düşünülmediği belli. Belediye arması üzerinden birkaç rötuşla takıma logo yapılmış. Eh böyle olunca da beldeye ait imgeler takıma da taşınmış durumda. Fabrika, gemicilik ve tabi ki kiraz. Kentte bu yıl 38.'si düzenlenecek Yarımca Altın Kiraz Festivali, logoda neden bu lezzetli meyvenin varolduğunu da işaret ediyor. Pazara düştü mü kiraz bu arada?
KAYISI
Malatya'nın eşi gerçekten bulunmaz mı pek emin değilim. Ama kayısı Malatyalıysa eşi hakikaten zor bulunabilir. Malatyaspor logosunda göremiyoruz kayısıyı. Şehirle bu kadar özdeşleşmiş bir meyve neyse ki Belediyespor'un logosunda kendine yer buluyor. Tabi şehrin diğer simgesi surlarla birlikte. Aslında listede de pek çok armada görüldüğü üzere, kentin simgesi meyveler genelde belediye takımlarında kendine yer bulmuş. Eh ne de olsa yerel bir görev olarak gösteriyorlar belediye futbol takımlarını, o kadar olsun!
DOMATES - İNCİR
Üstteki logoda da belirttiğimizin aynısı. Belediye armasının tıpatıpını bu logoda görüyoruz. Üstelik Nazillililer tek meyveyle de yetinmemişler. İncirin yanında bir de meşhur Nazilli domatesi var. Hatta arkada basma fabrikası, önde bir Aydın Efesi! Dolu dolu logo resmen. Bir de çiçek var yazıyla kuruluş tarihini ayıran. O değil de bu kuruluş yılına takıldım, araştırırken. Resmi web sitesinde belediyenin kuruluş tarihi olarak 1881 gösteriliyor. Wikipedia'da takımın 1967'de Nazillispor adıyla kurulduğunu, 1983 yılında adının Yeni Nazillispor olduğunu görüyoruz. Nazilli Belediyespor taraftar sayfasındaki logoda kuruluş olarak 2001 yazıyor. Ayrıca yine sitede yer alan bir maç haberinde kuruluş tarihi 1985 olarak yazılı. Üstte gördüğünüz ve benim kaynaklarımdan bulduğum logoda ise tarih 1984. Ortada tam 5 farklı tarih var yahu. Nedir bu karmaşa! Yok mu bir Nazillili?
ZEYTİN
Eh listede zeytinimiz de eksik kalmasın. Marmara ve Kuzey Ege'de zeytiniyle ünlü biliyorsunuz. Bölge takımları arasında da zeytini dallarıyla birlikte armasına taşıyan kentimiz, Bursa'nın Orhangazi ilçesinin takımı. Yine ortadaki karmaşık işaretin yanına serili zeytin dalları barışı da simgeliyorsa ne ala!
Evet. Araştırmamızın ilk aşaması bitti. Sırada neler var? Taklit logoları, şehirden kesitler taşıyan logoları ve bakıp bakıp bir türlü anlayamadığımız logoları da bir bir sunacağız sizlere. Bizden ayrılmayın!
Not: Son olarak ekleyelim. Bizim 175 logo arasına eklemek üzere bulamadığımız, gözden kaçırdığımız, meyveli logoları da notlara bırakırsanız, listeyi en güzel hale getiririz. Blog yorumlarla güzel!
by tunchay
